Hout stoken is in Nederland niet zomaar verboden, maar er gelden wel duidelijke regels over wat je mag stoken en wanneer. Het stoken van bewerkt of behandeld hout is altijd verboden. Gemeenten kunnen daarnaast extra beperkingen opleggen, bijvoorbeeld bij smogalarm of in bepaalde wijken. Doe je het toch, dan riskeer je een boete.

Wat is verboden bij hout stoken?

De meest directe regel: bewerkt hout mag je nooit stoken. Denk aan geschilderd hout, geïmpregneerd hout, spaanplaat, MDF, triplex of hout met lijmresten. Bij verbranding komen daar giftige stoffen vrij, zoals dioxines en zware metalen, die schadelijk zijn voor jou en je omgeving. Dit verbod geldt landelijk en is vastgelegd in het Activiteitenbesluit milieubeheer.

Nat hout is technisch gezien niet verboden, maar wel sterk afgeraden. Nat hout verbrandt slecht, produceert veel meer rook en fijnstof, en zorgt voor meer aanslag in de schoorsteen. Alleen droog, onbehandeld hout geeft een schone verbranding.

Hout stoken verboden door de gemeente: wanneer geldt dat?

Naast de landelijke regels kunnen gemeenten extra verboden instellen. Dat gebeurt op twee manieren. Ten eerste via een lokale verordening: sommige gemeenten verbieden het gebruik van open haarden of houtkachels in bepaalde wijken of woongebieden helemaal, of stellen eisen aan het type kachel. Ten tweede via een stookverbod bij slechte luchtkwaliteit. Als er smogalarm is of bij windstil weer waarschuwt de gemeente of de GGD soms actief om niet te stoken. Dit is niet altijd juridisch afdwingbaar als een formeel verbod, maar het is een dringend advies.

Check de website van jouw gemeente om te weten welke regels lokaal gelden. De regels verschillen per plaats.

Wanneer is hout stoken overlast en kan je een boete krijgen?

Zelfs als je aan de regels voldoet, kun je te maken krijgen met klachten van buren. Houtrook bevat fijnstof en andere schadelijke stoffen. Als de rook structureel bij de buren naar binnen trekt, kan dat worden aangemerkt als onrechtmatige hinder. In zo’n geval kan de gemeente handhavend optreden, ook als je technisch gezien droog en onbewerkt hout stookt.

Stoken van verboden materialen (zoals bewerkt hout of afval) kan resulteren in een boete. De hoogte van die boete verschilt per gemeente en handhavende instantie. In sommige gevallen kan de NVWA of de omgevingsdienst optreden bij structurele overtredingen.

Wat mag je wél: de belangrijkste vuistregels

• Gebruik alleen droog, onbehandeld hout. Hout is droog als het minimaal twee jaar buiten heeft kunnen drogen.
• Stoken in een gecertificeerde kachel (met een goed rendement en lage uitstoot) is minder belastend voor de luchtkwaliteit.
• Laat je buren weten wanneer je gaat stoken, zodat zij ramen en deuren kunnen sluiten.
• Stook niet bij windstil weer of tijdens temperatuurinversie, want de rook blijft dan laag hangen.
• Controleer regelmatig de schoorsteen en laat die jaarlijks vegen.

Tuinvuur en open haard buiten: ook verboden?

Een vreugdevuur of tuinvuur valt onder andere regels dan een binnenkachel. In de meeste gemeenten is een open vuur in de tuin alleen toegestaan met een vergunning, of helemaal niet binnen de bebouwde kom. Ook hier geldt: verbrand geen behandeld hout, kunststof of afval. Dat is overal verboden. Informeer bij jouw gemeente wat er lokaal is toegestaan voordat je een vuur aansteekt in de tuin.

Wil je zeker weten of hout stoken bij jou thuis mag en onder welke voorwaarden, dan is de website van de Rijksoverheid en die van jouw gemeente de betrouwbaarste plek om te beginnen. De regels zijn de laatste jaren strenger geworden vanwege de impact van houtrook op de luchtkwaliteit, en dat is een trend die doorzet.