Een asbestschoorteen zelf verwijderen mag in Nederland onder bepaalde voorwaarden, maar het is aan strikte regels gebonden en in veel gevallen helemaal niet toegestaan zonder professionele hulp. Of je het zelf kunt doen, hangt af van het type asbest, de staat van het materiaal en de geldende wet- en regelgeving. Lees hieronder precies wat er wel en niet mag, en hoe je het zo veilig mogelijk aanpakt als je er zelf mee aan de slag gaat.

Mag je een asbest schoorsteen zelf verwijderen?

In Nederland geldt een algemeen verbod op het zelf verwijderen van asbest voor veel toepassingen. Voor woningbezitters geldt een uitzondering: je mag zelf beperkte hoeveelheden niet-hechtgebonden asbest verwijderen, maar hechtgebonden asbest in kleine hoeveelheden is ook onder bepaalde voorwaarden zelf te verwijderen. Schoorsteenpijpen zijn vrijwel altijd gemaakt van hechtgebonden asbest, zoals asbestcement. Daarin zitten de vezels stevig vastgebonden in het materiaal, zolang je het niet zaagt, slijpt of beschadigt.

De wettelijke grens voor particulieren ligt op maximaal 35 vierkante meter hechtgebonden asbest per jaar. Een gemiddelde schoorsteenpijp valt daar doorgaans ruim onder. Toch geldt altijd: controleer eerst bij je gemeente of er lokale regels of meldplichten van toepassing zijn. Sommige gemeenten eisen een melding vooraf, zelfs voor kleine hoeveelheden.

Wanneer moet je altijd een specialist inschakelen?

Er zijn situaties waarin je absoluut geen asbest zelf mag verwijderen. Is de schoorsteenpijp beschadigd, gebarsten, verpoederd of brokkelig? Dan is het asbest niet meer hechtgebonden en kunnen er losse vezels vrijkomen. Dat is gevaarlijk voor je gezondheid en de klus is dan wettelijk verplicht voor een gecertificeerd asbestverwijderingsbedrijf. Ook als de pijp verwerkt zit in een constructie die je moet zagen of breken om hem los te krijgen, moet je stoppen en een professional bellen.

Twijfel je over de staat van het materiaal? Laat het dan eerst beoordelen door een gecertificeerd asbestinventariseerder. Dat kost geld, maar geeft je zekerheid voordat je iets aanraakt.

Zo verwijder je een asbestschoorsteenpijp zo veilig mogelijk zelf

Ga je het toch zelf doen, zorg dan dat je alles goed voorbereidt. Werk altijd met intacte, onbeschadigde pijpen die je los kunt schroeven of schuiven zonder te zagen of te breken. Hieronder staat hoe je het stap voor stap aanpakt:

• Draag een P3-stofmasker (geen gewoon mondkapje), wegwerpoverall, handschoenen en veiligheidsbril.
• Leg een half natte dweil of plastic zeildoek onder de pijpen voordat je begint. Eventuele vezels of stofdeeltjes die loslaten, komen dan op een nat oppervlak terecht en kunnen niet verspreiden.
• Besproei de pijp licht met water tijdens het werk. Vochtig asbest verspreidt veel minder vezels dan droog asbest.
• Verwijder de pijpen zo voorzichtig mogelijk, zonder te forceren, schuren of breken.
• Leg de pijpen direct in dubbele asbestzakken (speciale rode of oranje zakken, verkrijgbaar bij bouwmarkten of asbestspeciaalzaken) en sluit ze goed af.
• Reinig het werkgebied met een vochtige doek of een stofzuiger met HEPA-filter. Gebruik geen gewone stofzuiger.

Werk nooit met een slijptol, boor of zaag in de buurt van asbestmateriaal. Zelfs een kleine beschadiging kan vezels vrijmaken.

Hoe voer je het asbest correct af?

Asbest is gevaarlijk afval en mag je niet bij het gewone afval of het grof vuil gooien. Je levert het in bij een erkend inzamelpunt voor gevaarlijk afval in jouw gemeente. Veel gemeenten bieden gratis inname aan voor kleine hoeveelheden asbest uit particuliere woningen. Controleer de website van jouw gemeente voor de exacte regels en het inleverpunt bij jou in de buurt.

Transport doe je in goed afgesloten, dubbel verpakte zakken in een gesloten auto of aanhanger. Leg de zakken plat en zorg dat ze niet kunnen schuiven of beschadigen tijdens het rijden.

Twijfel je op enig moment over de toestand van de pijpen, de hoeveelheid of de veiligheid van de situatie, kies dan voor een gecertificeerd bedrijf. De gezondheidsrisico’s van asbest zijn te groot om een risico te nemen voor een klus die je een paar honderd euro bespaart.