Een nieuw rookkanaal plaatsen in een bestaande schoorsteen is de meest gebruikte oplossing als je een houtkachel of gaskachel wilt aansluiten op een oude gemetselde schoorsteen. In plaats van de gehele schoorsteen te slopen of een nieuw kanaal door de muur te trekken, schuif je een flexibele of starre liner door de bestaande schoorsteenkoker. Dit is sneller, goedkoper en minder ingrijpend dan een volledig nieuw rookgasafvoersysteem.

Waarom een bestaand rookkanaal vaak niet meer voldoet

Oude schoorstenen zijn gebouwd voor open haarden of kolen- en gastoestellen die op een heel ander principe werken dan een moderne houtkachel. De binnendiameter is vaak te groot, waardoor rookgassen afkoelen voordat ze de buitenlucht bereiken. Dat bevordert roetafzetting en verhoogt het risico op een schoorsteenbrand. Daarnaast zijn de voegen in oude metselwerkschoorstenen na tientallen jaren vaak aangetast, wat rookgaslekkage naar binnen mogelijk maakt.

Een moderne houtkachel werkt met hogere verbrandingstemperaturen en heeft een nauwkeurig afgestemde doorsnede nodig om goed trek te genereren. Pas je de diameter niet aan, dan kan de kachel slecht trekken, rook de ruimte in, of is er gevaar voor koolmonoxidevergiftiging.

Hoe een nieuw rookkanaal in een bestaande schoorsteen wordt geplaatst

Het principe is eenvoudig: er wordt een flexibele of starre roestvrijstalen liner door de bestaande schoorsteenkoker geschoven. De liner sluit onderaan aan op de rookgasuitgang van de kachel en eindigt bovenaan boven het schoorsteendak. Zo ontstaat er een volledig nieuw, gesloten rookkanaal binnen de oude schoorsteen.

De werkwijze in stappen:

• De schoorsteen wordt geïnspecteerd op scheuren, verzakkingen en obstructies. Een veegbedrijf of schoorsteenveger doet dit vaak met een camera.
• De schoorsteenkoker wordt schoongeveegd zodat roet en losse delen het plaatsen van de liner niet belemmeren.
• De juiste diameter van de liner wordt bepaald aan de hand van het vermogen van de kachel en de schoorsteenhoogte. Dit is altijd maatwerk.
• De flexibele roestvrijstalen liner wordt van bovenaf of van onderaf door de koker geschoven en afgemonteerd.
• Bovenaan wordt een afsluitplaat (rozet) gemonteerd die de ruimte tussen liner en oude schoorsteen afsluit en regen buitenhoudt.
• Onderaan sluit de liner aan op de kachelpijp via een manchet of verbindingsstuk.
• De ruimte tussen de liner en de oude schoorsteenwand kan worden geïsoleerd met vulbeton of isolatiemateriaal, wat de trek verbetert en condensatie vermindert.

Flexibele of starre liner: wat is het verschil?

Een flexibele liner is gemaakt van golvend roestvrijstaal en kan bochten volgen in een niet-rechte schoorsteen. Dit is de meest gebruikte oplossing in bestaande woningen, omdat schoorstenen zelden perfect recht zijn. Een starre liner bestaat uit rechte buissegmenten en is alleen geschikt als de schoorsteenkoker volledig recht is. Starre liners hebben een iets gladder binnenoppervlak, wat roetaanslag marginaal vermindert, maar het voordeel is in de praktijk beperkt.

Voor een houtkachel wordt bijna altijd gekozen voor een dubbelwandige of geïsoleerde flexibele liner, omdat dit de rookgastemperatuur beter op peil houdt en de trek stabiel maakt.

Diameter: dit moet je weten

De diameter van de liner moet passen bij de rookgasuitgang van de kachel en het vermogen van het toestel. Gangbare maten zijn 130 mm, 150 mm en 180 mm. Een te kleine diameter geeft weerstand en slechte trek; een te grote diameter koelt de rookgassen te snel af. De fabrikant van de kachel geeft altijd een aanbevolen rookkanaaldiameter op. Volg die opgave: afwijken leidt tot problemen met trek of veiligheid.

Vergunning en inspectie

In de meeste gemeenten is voor het plaatsen van een liner in een bestaande schoorsteen geen omgevingsvergunning nodig, maar dat verschilt per gemeente. Controleer dit bij jouw lokale gemeente voordat je begint. Wat wel altijd nodig is: keuring door een erkend schoorsteenveger of installateur na plaatsing. In Nederland geldt dat een rookgasafvoer moet voldoen aan de geldende NEN-normen. Laat de installatie altijd controleren voordat je de kachel in gebruik neemt, ook vanwege de aansprakelijkheid bij schade of brand.

Een nieuw rookkanaal in een bestaande schoorsteen is bij de meeste woningen goed uitvoerbaar en in verhouding tot alternatieven relatief betaalbaar. Zorg dat de diameter klopt, laat de plaatsing uitvoeren door iemand met ervaring en laat het geheel keuren. Zo ben je veilig en kun je jaren zorgeloos stoken.